از هر کسی که دوره رشد کاذب شرکت های دات کام در سال های ۱۹۹۹ و ۲۰۰۰ را به یاد دارد بپرسید، خواهد گفت که هم اکنون هم دقیقا همان شرایط برقرار است و میتوانیم همان نتیجه را هم انتظار داشته باشیم: ترکیدن حباب.
در اقتصاد واژه ی حباب به افزایش ارزش محصولات یک صنعت، وقتی که این افزایش قیمت شکسته شده باشد گفته می شود. حباب وقتی اتفاق می افتد که سرمایه گذارها متوجه افزایش سریع بهای یک چیز میشوند و به امید افزایش بیشتر آن، محصول را خریداری می کنند. در این زمان، ارزش شرکت هایی که این کالا را ارایه می دهند، بیشتر از مقدار واقعی جلوه می کند. وقتی که حباب می ترکد، قیمت محصول به شدت کاهش می یابد و بسیاری از شرکت ها ورشکست می شوند. افزایش ارزش شرکت های دات کام در اواخر دهه ی نود و ترکیدن آن در سال های ۲۰۰۰،۲۰۰۱و ۲۰۰۲ نمونه عینی یک حباب است.
ترکیدن حباب دات کام در پاییز سال ۲۰۰۱، نقطه ی عطف وب شد. در آن رمان وب به دو بخش تقسیم شده بود: شرکت های نجات یافته و دات کام های ورشکسته. برای همه جالب بود که داستان پیروزی شرکت های موفق را بدانند و تفاوت های آنها را با شرکت های بازنده بشناسند. از این جا بود که ایده ی وب ۲/۰ در یک کنفرانس به میزبانی انتشارات O’Reilly و MediaLive شکل گرفت. آنجا این موضوع مطرح شد که با وجودی که وب تخریب شده است، اما با شکل گیری سایت های کاربردی جدید، وب از هر زمانی گسترش بیشتری بافته است. به نظر می رسید موضوعات مشترکی بین سایت هایی که نجات یافته اند وجود دارد.
شرکت های وب ۲/۰ ، به وب به عنوان یک پلتفرم نگاه می کنند، نه رسانه ای برای تبادل اخبار. چون وب دوطرفه است، کاربر و سرویس دهنده با هم تعامل دارند. اولین بار نت اسکیپ به وب به صورت یک پلت فرم نگاه کرد، اما همه به یاد داریم که چگونه به وسیله ی مایکروسافت از دور خارج شد. اگر تعیین استاندارد های وب ۱/۰ در دست نت اسکیپ بود، حالا گوگل رهبر وب ۲/۰ شده است.
نت اسکیپ به وب به عنوان یک پلت فرم در قالب یک ایده ی نرم افزاری نگاه کرد: قدرت اصلی آن ها در مرورگر وب شان بود، یک برنامه برای کامپیوتر های شخصی؛ و استراتژی آن ها این بود که از قدرت انحصاری شان در مرورگرهای وب، برای فروش محصولات گران قیمتی برای سرورها استفاده کنند. کنترل استانداردها برای تعیین روش های نمایش اطلاعات در مرورگر های وب در دست نت اسکیپ بود. این مشابه قدرتی بود که مایکروسافت در بازار کامپیوتر های شخصی بدست آورد. سرانجام نت اسکیپ فن آوری WebTop را معرفی کرد. فن آوری ای که اطلاعات بازار، آب و هوا و اخبار را به طور مستقیم روی کامپیوتر کاربر نمایش میداد. وب تاپ در خدمت مشتریان نت اسکیپ بود و نت اسکیپ آن را با اطلاعاتی که خریداران سرور هایش ارایه می دادند بروز می کرد. خیلی زود شرکت های تجاری از این فن آوری برای ارایه ی آگهی به کاربران نت اسکیپ استفاده کردند.
هم چون گوگل، DoubleClick هم فرزند دوران اینترنت است. آن ها از نرم افزارشان به شکل یک سرویس استفاده میکردند و امکانات پیشرفته ای را برای مدیریت داده ها توسعه داده بودند، آنها پیشرو سرویس های وب بودند اما به این دلیل مدل تجاری شان متوقف شدند: آنها متعلق به دهه ی نود هستند، دورانی که وب روی انتشار اطلاعات متمرکز بود نه مشارکت کاربران.
وب ۲/۰ به ما می آموزد که از تاثیر روش های هوشمندانه ی مدیریت اطلاعات برای دسترسی به تمام مرزهای وب، نه فقط بخش اصلی آن، استفاده کنیم.
در حال حاضر در حالی که شرکت هایی مثل گوگل و یاهو در حال ارایه سرویس های مختلف و خرید سایت های مختلف اینترنتی وب ۲/۰ هستند، شرکت های دیگر هم بیکار ننشسته اند. در این میان Daily Motion ، با یوتیوب و Wikio قرار است که با پورتال خبری گوگل (Google News) رقابت کند.
روی آوردن به تبلیغات هوشمند، یکی از اهداف وب ۲/۰ بود. به این ترتیب گوگل و یاهو تبلیغات هوشمند خود را ارایه کردند، یعنی تبلیغاتی که مرتبط با فضای وب است. البته یاهو! تنها چند ماه است که سرویس Smart Ads خودش رو فعال کرده است. سرویسی که شرکت نیویورکی Vibrant Media ارایه کرد به تبلیغات درون متنی ((In-text Advertisement معروف شد. به جرات میتوان گفت که این سرویس یکی از رقیبان جدی گوگل و یاهو در امر تبلیغات است. در حالی که گوگل تبلیغات ویدئویی را تبلیغات نسل جدید اعلام کرد، شرکت Vibrant Media واقعا روی نسل جدید تبلیغات کار کرد و امسال چند روزنامه متعلق به شرکت Gannett به استفاده از تبلیغات درون متنی روی آورد. Indianapolis Star، arizonare public تعدادی از این روزنامه ها هستند. این شرکت (Vibrant Media) تبلیغاتش را در هر ماه در برابر دیدگان ۱۱۰ میلیون کاربر قرار می دهد و برای این کار از صفحات ۳ هزار سایت مختلف استفاده میکند.
تبلیغات درون متنی را شرکت هایی مانند فورد و یا ماکروسافت می خرند، وقتی کاربری در یک صفحه وب اشاره گر ماوس را روی کلمات رنگی، یا کلماتی که زیر آنها خط کشیده شده است ببرد، کادر کوچکی در بالای کلمه پدیدار میشود که ممکن است حاوی چند کلمه، پیام صوتی و حتی یک ویدئو باشد؛ این معنای واقعی نسل جدید تبلیغات است. این نوع تبلیغات بر خلاف تبلیغات گوگل و یاهو، نیاز به یک جای اختصاصی برای تبلیغات ندارد و تبلیغات ممکن است در هر جای صفحه قرار بگیرد. تعداد کلماتی که به آنها تبلیغ اختصاص داده میشود در سایت Vibrant Media قابل تنظیم است و در هنگامی که کد مخصوص نمایش تبلیغات در صفحه قرار میگیرد، Vibrant Media در دیتابیس خود جستجو میکند و به عنوان مثال، ۳ کلمه که بیشترین پرداخت (ارزش مادی-تبلیغی) دارند را مشخص میکند و تبلیغات برای آنها به نمایش در می آید.
زمان ترکیدن حباب نزدیک است. شبکه های اجتماعی در حال زیاد شدن هستند، بدون اینکه ایده ی تازه ای داشته باشند. سایت های نمایش دهنده ویدئوی آنلاین در حال افزایش است. هر شرکتی که میخواهد در این جدال نابود نشود باید نهایت تلاشش را بکند، حالا فرق نمیکند که فیس بوک باشد یا گوگل.
منبع: Pc Magazine، Business Week
